Međunarodni put Beograd-Budimpešta

Drumska saobraćajnica koja povezuje Budimpeštu sa Beogradom je sagrađena tridesetih godina XX veka. Ovaj važan put je veza Srednje Evrope sa transevropskim putem zapad – istok koji prolazi kroz Beograd. Vlasti Kraljevine Jugoslavije su dale saobraćajnici Beograd – Novi Sad – Subotica naziv “Međunarodni put”. Prema kasnijim konvencijama dobija naziv E-75, a danas je alternativan put severnom kraku Koridora 10.

 

Međunarodni put je bio prva moderna saobraćajnica u Jugoslaviji. Gradnja ovog puta je bio je zapažen građevinski poduhvat u svoje vreme, jer je jednim delom trasiran kao potpuno nova brza drumska saobraćajnica po najvišim standardima drumskog saobraćaja tridesetih godina XX veka. U to vreme su izgrađeni prvi auto-putevi u Nemačkoj i Italiji, mada su “obični” putevi poput ovog postojali mnogo ranije.

 

 

U sklopu izgradnje Međunarodnog puta konstruisana su dva velika mosta, preko Save u Beogradu i preko Dunava u Novom Sadu. Oba mosta su dobila nazive po članovima dinastije Karađorđević, Most kralja Aleksandru u Beogradu i Most kraljevića Tomislava u Novom Sadu. Oba mosta su porušena u Drugom svetskom ratu. Na njihovom mestu danas stoje dve nove mostovske konstrukcije, Brankov most u Beogradu i Varadinski most u Novom Sadu.

 

 

 

Posebno je zanimljiv severni izlaz iz Novog Sada prema Subotici, koji je dugi niz godina i nosio naziv Međunarodni put. Nedavno je naziv ove ulice promenjen u Sentandrejski put.

 

 

Međunarodni put je imao službu održavanja i čuvanja. Put je bio podeljen na deonice, koje su održavali putari, državni službenici. Pored redovnog održavanja, putari su brinuli o sigurnosti vozača i pravilnoj vožnji. Tako su putari imali i ulogu saobraćajca. Živeli su u kućama, tipski sagrađenim pored puta.

Naziv Međunarodni put se nije dugo održao. Nakon izgradnje paralelnog autoputa Beograd – Subotica, u neformalnoj upotrebi su izrazi: stari novosadski put, stari beogradski put, stari subotički put, itd. Put je jednim delom postavljen po trasi istorijskog puta Petrovaradin – Zemun, duž koga dominiraju barokne građevine i gradovi. Na deonici od Novog Sada do Subotice, dominiraju pejsaži salaša. U Mađarskoj postoje dva paralelna puta do Budimpešte, zapadni i segedinski pravac. Istočna trasa je važnija jer prolazi kroz Segedin, Kiškunfeleđhazu i Kečkemet. Zapadni put ne prolazi kroz velike ili istorijske gradove, ali je interesantna trasa kroz zaštićene predele panonske puste.